Τετάρτη, 22 Μαρτίου 2017

Γ. Θ. Βαφόπουλος, Ο μέγας ων



Meshes of The Afternoon a film by MAYA DEREN AND ALEXANDER HAMMID, 1943


( Από την ενότητα Επιθανάτια, 1966 )


Ο θάνατος υπάρχει. Είναι ο μεγάλος πατέρας,
που μας φύτεψε στη μήτρα της ανυπαρξίας.
Είναι ο δίδυμος αδελφός, που πορεύεται μαζί μας.
Μας εγκαταλείπει μέσα στη νύχτα και πορεύεται.
Ξανάρχεται στη μέρα και πορεύεται πάλι μαζί μας.

Ο θάνατος φορεί ένα μονάχα προσωπείο.
Το δίδυμο προσωπείο της νύχτας και της μέρας.
Είναι ο τέλειος κύκλος. Ο μεγάλος καταρράκτης.
Μας πλημμυρίζει και τον πλημμυρίζουμε.
Είναι η πλατιά γέφυρα, που ζευγνύει την παρουσία
με την απουσία. Που ταυτίζει την ύπαρξη
με την ανυπαρξία. Ο μέγας θαυματοποιός.
Η αρχή και το τέλος. Η αναπαλλοτρίωτη αλήθεια.
Ο θάνατος συμπυκνώνεται στον εαυτό μας.

Ας καθήσουμε τώρα γύρω στο στρογγυλό τούτο τραπέζι,
εσείς που φύγατε και μείνατε για πάντα μαζί μας
κ' εμείς που μετατρέψαμε την απουσία σας σε παρουσία.
Στον μεγάλον αυτό κύκλο του θανάτου, δεν ξέρουμε
ποιοι θα είναι οι παρόντες και ποιοι οι απόντες.
Δεν ξέρουμε καν όλοι αν είμαστε παρόντες
ή όλοι απόντες. Ο θάνατος μάς διαπερνά,
μας δένει σ' ένα στεφάνι, που τ' αγκάθια του
την κοινή αίσθηση του πόνου μάς δίνουν.

Ας κοιταχθούμε στα μάτια. Θα ιδούμε ο ένας
το είδωλο του άλλου: το κοινό είδωλο του θανάτου.
Ας ψηλαφήσουμε τα χέρια μας. Θα αισθανθούμε
της αγάπης το ρίγος: το κοινό ρίγος του θανάτου.
Ας φιληθούμε στα χείλη. Θα νοιώσουμε τη γεύση
όχι του τελευταίου ασπασμού, αλλά της πρώτης
πνοής: την κοινή γεύση από το φίλημα του θανάτου.

Αλληλούια, αλληλούια, δόξα σοι ο Θεός.
Θεός γαρ ο θάνατος και θάνατος ο Θεός μου.




Τρίτη, 21 Φεβρουαρίου 2017

Μανώλης Αναγνωστάκης, Προσχέδιο δοκιμίου πολιτικής αγωγής


SEBASTIAN GUERRINI,  Dialogues ( 2008 )


Οι τσαγκαράδες να φτιάσουν όπως πάντα γερά παπούτσια
Οι εκπαιδευτικοί να συμμορφώνονται με το αναλυτικό πρόγραμμα του Υπουργείου
Οι τροχονόμοι να σημειώνουν με σχολαστικότητα τις παραβάσεις
Οι εφοπλιστές να καθελκύουν διαρκώς νέα σκάφη
Οι καταστηματάρχες ν' ανοίγουν και να κλείνουν σύμφωνα με το εκάστοτε ωράριο
Οι εργάτες να συμβάλλουν ευσυνείδητα στην άνοδο του επιπέδου παραγωγής
Οι αγρότες να συμβάλλουν ευσυνείδητα στην κάθοδο του επιπέδου καταναλώσεως
Οι φοιτητές να μιμούνται τους δασκάλους τους και να μην πολιτικολογούν
Οι ποδοσφαιριστές να μη δωροδοκούνται πέραν ενός λογικού ορίου
Οι δικαστές να κρίνουν κατά συνείδησιν και εκτάκτως μόνον, κατ' επιταγήν
Ο τύπος να μη γράφει ό,τι πιθανόν να εμβάλλει εις ανησυχίαν τους φορτοεκφορτωτάς
Οι ποιητές όπως πάντα να γράφουν ωραία ποιήματα.

Σημείωση του ποιητή:  Πρόκειται περί προσχεδίου, ως ο τίτλος, και προσφέρεται εις ελευθέραν δημοσίαν συζήτησιν. Μετά τας ακουσθησομένας απόψεις θα γίνει τελική επεξεργασία υπό ομάδος εγκρίτων Ποιητών και θα παραδοθεί εις το κοινό προς γνώσιν και αναμόρφωσιν.

Κ. Γ. Καρυωτάκης , [Τί νέοι που φτάσαμεν εδώ…]

JOSE CLEMENTE OROZCO, Youth (1924)


Tι νέοι που φτάσαμεν εδώ, στο έρμο νησί, στο χείλος
του κόσμου, δώθε απ’ τ’ όνειρο και κείθε από τη γη!
Όταν απομακρύθηκεν ο τελευταίος μας φίλος,
ήρθαμε αγάλι σέρνοντας την αιωνία πληγή.


Mε μάτι βλέπουμε αδειανό, με βήμα τσακισμένο
τον ίδιο δρόμο παίρνουμε καθένας μοναχός,
νιώθουμε τ’ άρρωστο κορμί, που εβάρυνε, σαν ξένο,
υπόκωφος από μακριά η φωνή μας φτάνει αχός.


H ζωή διαβαίνει, πέρα στον ορίζοντα σειρήνα,
μα θάνατο, καθημερνό θάνατο και χολή
μόνο, για μας η ζωή θα φέρει, όσο αν γελά η αχτίνα
του ήλιου και οι αύρες πνέουνε. Kι είμαστε νέοι, πολύ


νέοι, και μας άφησεν εδώ, μια νύχτα, σ’ ένα βράχο,
το πλοίο που τώρα χάνεται στου απείρου την καρδιά,
χάνεται και ρωτιόμαστε τι να ‘χουμε, τι να ‘χω,
που σβήνουμε όλοι, φεύγουμ’ έτσι νέοι, σχεδόν παιδιά!

Δευτέρα, 7 Νοεμβρίου 2016

Σοφία Κολοτούρου, Ανομήματα


Πηγή: Σοφία Κολοτούρου

KAIA OTSTAK, Borderland Nr. 4 (2011)


 (2000, βιβλίο Αν-επίκαιρα Ποιήματα)

Είμαι η Γυναίκα και μου φόρτωσαν νωρίς την Ηθική
-δήθεν με νίβουν μ' ανομήματα αιώνων-
Κι εγώ, ιέρεια στης Λαγνείας τη σπονδή
Εκάτη, Αστάρτη, ηδονών μα και δαιμόνων
σε μιαν αντίληψη του κόσμου αρσενική.

Είμαι η Γυναίκα και μου φόρτωσαν καιρό την Ενοχή
-δεν έχουν οι αμαρτίες μιαν όψη μόνον.
Κι εγώ, στου Ανήθικου δοσμένη τη σπουδή,
με μίση και κατάρες τόσων χρόνων,
στα φαύλα και στα κρείττω η πηγή,
είμαι η Γυναίκα, που παλεύει την πληγή...

Δευτέρα, 31 Οκτωβρίου 2016

Ναπολέων Λαπαθιώτης, Κούραση


ANDREW SALGADO, All Those Tired Old Sacrilegious Euphemisms


Εἶμαι τόσο κουρασμένος ἀπ᾿ τὰ λόγια τὰ ῾πωμένα
κι ἀπ᾿ τὰ λόγια ποὺ θὰ ποῦμε κι ἀπ᾿ τοὺς ἄλλους κι ἀπὸ μένα
κι ἀπ᾿ τὸ κάλεσμα τοῦ στίχου, μὲ τὸ μάταιο λυρισμό,
ποὺ ἡ ψυχή μου δὲν ἐλπίζει, παρὰ μόνο στὸ Λιμάνι
καὶ στὸ σάλπισμα τῆς Μοίρας, ποὺ μιὰ μέρα θὰ σημάνει
τὸν αἰώνιο Γυρισμό!


Τότε μόνο, λυτρωμένος ἀπ᾿ τῆς γῆς τὴν ἱστορία,
μέσ᾿ στῶν κόσμων καὶ τῶν ἄστρων τὴν ἀτέρμονη πορεία,
φῶς ἀνέσπερο, χυμένο σὲ μιὰν ἔξαλλη στροφή,
τὸ Τραγούδι τὸ Μεγάλο, ποὺ ποτὲ δὲν ἔχω γράψει,
τὸ στερνό μου τὸ Τραγούδι, σὰ μιὰ δόξα ποὺ θ᾿ ἀνάψει,
τότε μόνο θὰ γραφεῖ!

Παρασκευή, 7 Οκτωβρίου 2016

Λουί Αραγκόν, Δεν αγαπώ τους ανθρώπους...

SALVADOR DALISoft Construction with Boiled Beans (Premonition of Civil War) (1936)

Από τη συλλογή «Το μεγάλο κέφι»
(1929)

Δεν αγαπώ τους ανθρώπους που φτύνουν στη σούπα

Δεν αγαπώ τους ανθρώπους που άλλο δεν κάνουν απ’ το να μιλάν
Ή να χαμογελάν
Δεν αγαπώ τους ανθρώπους που γλείφουν τις σελίδες των βιβλίων
Με το πρόσχημα πως τις γυρνάν
Δεν αγαπώ τους ανθρώπους που συνέχεια με ρωτάν
Που έχω σκοπό να περάσω το βράδυ μου
Δεν αγαπώ τους ανθρώπους
Δεν αγαπώ τους ανθρώπους που κλάνουν
Ιδίως όσους κλάνουν διανοητικά
Δεν αγαπώ τους ανθρώπους που ζέχνουνε το σκόρδο
Τους βυρσοδέψες και τους μοναχούς
Τα φράγκα τα σκατά την προθυμία
Δεν αγαπώ τους ανθρώπους που παραπατούν κοιτώντας τις γυναίκες
Κάπως υπερβολικά επιδεικτικά
Δεν αγαπώ τους ανθρώπους
Που υποκρίνονται πως νομοθετούν και κανονίζουν τη ζωή μου
Το χρόνο μου τα γούστα μου τα εκφραστικά μου λάθη
Που ενώ δεν τολμούν να κοροϊδέψουν την ακατάσχετη φλυαρία
Ενός κυρίου του κόσμου με ευγένεια
Βρίσκουν κακή ακόμα και την πιο ταπεινή
Από τις σκέψεις μου
Δεν αγαπώ τους ανθρώπους σας λέω
Δεν αγαπώ τους ανθρώπους
Γιατί είν’ ανυπόφορα περιορισμένοι και χαζοί
Γιατί γευματίζουν και δειπνούν σε προκαθορισμένες ώρες
Από τους γονείς τους γιατί πηγαίνουν στο θέατρο στο σχολείο
Στην επιθεώρηση της δεκάτης τετάρτης Ιουλίου
Γιατί παντρεύονται ταξιδεύουν για το μήνα του μέλιτος
Σπέρνουν νόμιμα παιδιά
Που θα καταχωρηθούν στο ληξιαρχείο την ορισμένη μέρα
Θα γίνουν στρατιώτες πουτάνες κατά παραγγελία
Δημόσιοι υπάλληλοι
Συνοδοί της ανάγκης στα πιο διαφορετικά σαλέ
Γιατί μόλις τελειώσουν όλα αυτά τα ξαναρχίζουν
Γιατί απ’ όλα τ’ ανεγκέφαλα αισθήματα
Το αίσθημα της οικογένειας δεν είναι μονάχα
Το πιο διαδεδομένο μα και το πιο
Αηδιαστικό και μπορώ να σε γαμώ μπορώ να σε χτυπώ
Και παρόλ’ αυτά να είναι τόσο ευγενικό εμπρός παιδιά
Δεν πα να λένε έπειτα
Σκαρώνουν πνευματώδη λόγια και φάρσες
Μαθαίνουν πότε χρειάζεται το παραμύθι πότε το κομπλιμέντο
Διότι όλοι αυτοί οι κουραμπιέδες
Όταν μου τη βιδώνει να μην κάνω τίποτα με τον τρόπο τους
Επιχειρηματολογούν κι εκπλήσσονται
Επειδή τους ξερνάω κατάμουτρα
Επειδή σηκώνω τους ώμους αδιάφορα
Μπροστά στους βόες των γυναικών τους
Στα στεφάνια των κανακάρηδων τους
Στα διαμερίσματα της μπάκας τους
Επειδή εγώ δεν τα ‘χω καλά με το δήμαρχο ούτε με την πατρίδα
Επειδή εγώ δεν κρύβω τον τρόμο που μου προκαλούν
Επειδή
Δεν αγαπώ τους ανθρώπους

Μπέρτολτ Μπρέχτ, Στον παραπαίοντα

WILLIAM MORIS, Socialist League's Manifesto 1885

(1933)
Λες:
Άσχημα τα πράγματα για την υπόθεσή μας.
Το σκότος εξαπλώνεται. Οι δυνάμεις συρρικνώνονται.
Τώρα, μετά από τόσο πολλά χρόνια που κοπιάσαμε,
είμαστε σε δυσκολότερη θέση απ’ ό,τι στην αρχή.
Μα ο εχθρός στέκει ισχυρότερος από ποτέ.
Οι εξουσίες του σαν να ’ναι διογκωμένες. Έχει πάρει αήττητη θωριά.
Μα έχουμε κάνει λάθη κι εμείς, δε χωρεί αμφιβολία.
Ο αριθμός μας φυλλοροεί.
Τα συνθήματά μας τελούν υπό σύγχυση. Μερικά απ’ τα λόγια μας,
τόσο που διαστρεβλώθηκαν απ’ τον εχθρό, γίνανε αγνώριστα.
Απ’ όσα είπαμε, τώρα, τι είναι λάθος απ’ αυτά:
ορισμένα ή όλα;
Σε ποιον υπολογίζουμε ακόμα; Τι είμαστε, περισσεύματα απόβλητα
απ’ το ρεύμα που βρίσκεται εν ζωή; Θ’ αποτραβηχτούμε
χωρίς πια να καταλαβαίνουμε κανέναν κι ούτε να μας καταλαβαίνει κανείς;
Είναι θέμα τύχης για εμάς;
Αυτά ρωτάς. Δεν περιμένω
καμιά άλλη απάντηση, μόνο τη δική σου !

Πέμπτη, 21 Ιουλίου 2016

Κώστας Βάρναλης, Ξεπεσμός


FRANZ SEDLACEK  Evening Song (Abendlied), 1938


Αύγουστος 1967

— Το κορμί μ’ απαράτησε πριχού
το παρατήσει η ανάσα του φτωχού.
Μ’ απαράτησεν ό,τι αγαπητό,
στερνά κι εγώ τον ίδιο μου εαυτό.
Σαν πέθανα, μ’ αφήσαν τον παθό
να πάω μονάχος να παραχωθώ!
Γυμνός γεννιέσαι και γυμνός πεθαίνεις
στη λάσπη, το γιατί δεν το μαθαίνεις.
— Η ντροπή σου, χιλιόχρονε ραγιά,
κι από τα σίδερά σου πιο βαριά!
Γενιές κλαουρίζεις: «Αύριο θα φωτίσει
ήλιος διπλός την κατάμαυρη χτίση».
Αν λαχταράς τον ήλιο, ανασηκώσου
και με δαυλό άναψέ τονε δικό σου.

Κυριακή, 17 Ιουλίου 2016

Λίναμ Κεροτάνυ, Κοινός μας εχθρός


Πηγή:II Pause.

MAX ERNST, Europe after the Rain II (1940-42)



Κοινός μας εχθρός
Είναι ο ίδιος μας ο εαυτός, γυμνός 
Χωρίς το φως , τα ψεύτικα χαμόγελα , τα λόγια τα ξένα.

Ό,τι εσύ κάνω κι εγώ αλλά με κάποιο άλλο τρόπο
δεν είμαι καλύτερος σου,

και προσπαθώ να σου δείξω πως για μένα και για σένα είναι
 ένας και

Κοινός ο εχθρός


σε κάθε τρομοκρατική επίθεση κλαις και χτυπιέσαι,

ύστερα τρως,
κι αφού πρώτα το σκεφτείς διαλέγεις ποιος θα ‘ν ο εχθρός 
Παράλυτος,
ο λογισμός σου όταν ζητάς για λύτρωση ένοπλες εκδικήσεις
ξέρεις να ‘σαι σκληρός όταν τα θύματα που θες δεν είναι πιο κοντά σου απ’ τις ειδήσεις.

Άνθρωπε που λες πως έχεις δίκιο
σκέφτηκες ποτέ σου τα υπόλοιπα έξι δις;
Όλοι αυτοί λεν έχουν δίκιο,
με απόψεις αντίθετες απ’ ό,τι εσύ ποθείς.

Πες μου ποιος είναι σωστότερος,
αυτός που θέλει να χυθεί κόκκινο αίμα;
ή ο αντίπαλος που θέλει να χυθεί αίμα ερυθρό;

Κοινός ο εχθρός

Αυτό το φίδι που ’χει πόδια και φιλοξενείς στο μέσα,
είν’ αυτός
 που μεγαλώσατε μαζί στο ίδιο κορμί, στο ίδιο ψέμα

Αμόρφωτος
και με τα όπλα φίλος γιατί αυτά δε δέχονται αντιρρήσεις.
Είσαι αυτός
 που σκοτώνει και γιουχάρεις στις ειδήσεις.


Όσο διψάς για απαντήσεις,

το μυαλό σου θ ‘αναπνέει μόνο καθαρό αέρα
κι αν για αίμα μιλήσεις
θα’σαι ο πρώτος που δε θα ζει να δει τον ήλιο άλλη μια μέρα.

 SERGEI EISENSTEIN's 1925 "The Battleship Potemkin "(stil from the Odessa Steps shot )